تبلیغات
طب سنتی وشناخت خواص گیاهان دارویی - درد دندان


Admin Logo
themebox Logo

درد دندان

که به لفظ فارسیان دندانش خوانند، درّی است مکنون و گوهری است بی‌چون. پاس‌دارندۀ بدن و حراس‌نمایندۀ مزاج از ابتلا و مِحَن است. از خواصّ اوست اصلاح اغذیه جهت صلاحّیت قوّۀ ازدراد -که قوای جاذبه و دافعه‌اند- تا آنکه جذبِ غذا نمایند و به بدن جهت حفظ جان و تن رسانند. دلیل این مطلب در نزد خردمندان اوضح از آن است که به بسط مقال، ملال افزاید و به شرح احوال، کلال آورد. عطوفت حضرت باری در خلقت آن عضو شریف چنان عنایت فرموده تا چون عظمی سخت و صلب بود تا از وارداتِ تکسیر و تعجین، منکسر نگردد و از تحمیلاتِ تبرید و تسخین، منحدر نشود.

علی‌هذا مراتب حفظ آن برای انسان لازم، و مقامات صحّت او جهت حفظ ابدان واجب است، پس ملاحظۀ حفظ او را باید کرد به شش چیز:

اوّل آنکه احتراز کنند از غذاهای فاسده در معده.

دوّم: تبّری جویند از خاییدن چیزهای چسبنده خصوص آب‌دندان و انجیر خشک.

سیُّم: دوری جویند از میوه‌های نارس که علّت ضِرس دندان گردد.

چهارم: و بپرهیزند از اشیاء باردۀ بالفعل و حارّه.

پنجم: جایز نشمارند چیزهای صلب را که به دندان شکنند.

ششم: زیاده مسواک کنند با چوب اراک به ملایمتی که بن دندان متألّم نشود.

 

چنانچه دردی عارض وی شود خالی از دو حال نخواهد بود: یا علّتش غلبۀ حرارت است که از خلط دم و صفرا به‌هم رسیده. علامتش تسکین به ماء بارد است؛ و یا از زیادتی رطوبت بلغمیّه باشد؛ علامتش خفّت وجع و سکون به اشیاء حارّه است.

و علاج‌ها در نوع اوّل: فصد قیفال و حجامت بین‌الکتفین و فصد چهاررگ، و تبرید به مبرّداتِ دوائیّه و غذائیّه، و مسهلی از مسهلات صفراوی بوده باشد. سرکه و گلاب در دهان بگیرند و هرگاه وجع شدید بود کافور ضمّ نمایند.

سنون مسکّن وجع که علّت آن بلغم بود: فلفل ده، بوره شش، عاقرقرحا، مویزج، زنجبیل هر کدام چهار، سَحق کرده بر لثه و دندان بپاشند.

 سنون نافع حرکت و اوجاع اسنان: گل‌سرخ، سُعد، صندل.

سنون مُبیِّض اسنان و مطیّب نکهت: برگ سماق، زاج سفید سَحق کرده بر دندان بمالد.

مضمضۀ مجرّب از چرک آمدن پای دندان: زاج و مازوی در آب جوشیده.

قالع اسنان: شِبّ یمانی، مُرّ مَکّی کوفته بر مقصود نصب کنند. ایضاً کاکنج، فلفل کوفته با قطران خمیر کرده بر موضع نهند.

سنون مقوّی دندان: مصطکی، گلنار،کات، طباشیر مساوی.